D I\u015e\u0130\u015eLER\u0130 Bakan\u0131 Hakan Fidan , CNN T\u00fcrk\u2019teki Tarafs\u0131z B\u00f6lge program\u0131nda Ahmet Hakan\u2019\u0131n sorular\u0131n\u0131 \u015f\u00f6yle yan\u0131tlad\u0131:<\/p>\n
\u201cB\u00f6lgede \u00e7\u0131kacak bir sava\u015f\u0131 b\u00f6lgenin kald\u0131racak hali yok. Dolay\u0131s\u0131yla olas\u0131 bir sava\u015f\u0131 \u00f6nlemek i\u00e7in b\u00fct\u00fcn imk\u00e2nlar\u0131n kullan\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz. \u0130ki g\u00fcn \u00f6nce Amerikal\u0131lar Umman\u2019da bir araya geldi. Dolayl\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fmeler yapt\u0131lar. Abbas Arak\u00e7i (\u0130ran D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131) m\u00fczakerelerle ilgili bize bilgi verdi. Amerikal\u0131larla da g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fck, her iki tarafla temas halindeyiz. Hemen neticeye ula\u015fmas\u0131 zor bir konu. Bir araya geli\u015fte olumlu bir hava \u00e7\u0131kmas\u0131 bizim i\u00e7in \u00f6nemli. \u015eu anda en az\u0131ndan ani bir sava\u015f tehdidi yok gibi duruyor. Kap\u0131 araland\u0131, taraflar s\u00fcreci ilerletmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor.<\/p>\n
m \u0130lk \u00f6nce n\u00fckleer dosyadan ba\u015flanmas\u0131 \u00f6nemli. \u0130ranl\u0131lara d\u00f6rt maddeyi ayn\u0131 anda ele alal\u0131m demek ger\u00e7ek\u00e7i bir \u00e7\u00f6z\u00fcm de\u011fil. N\u00fckleer konu en \u00f6nemli ba\u015fl\u0131k. \u0130ran iki konuyu konu\u015fmak istiyor: Birincisi uranyum zenginle\u015ftirilmesi meselesi, ikincisi ise daha \u00f6nce zenginle\u015ftirilmi\u015f uranyumun ne olaca\u011f\u0131. N\u00fckleer mesele hem k\u00fcresel sistemin hem de ABD\u2019nin g\u00fcndemindeki en \u00f6nemli konulardan biri.<\/p>\n
G\u00d6R\u00dc\u015eMELER NEDEN UMMAN\u2019DA<\/p>\n
m Umman daha \u00f6nceden karar\u0131 al\u0131nm\u0131\u015f bir usuld\u00fc. Daha sonra ya\u015fanan 12 g\u00fcnl\u00fck sava\u015f s\u00fcrecinde kesintiye u\u011fram\u0131\u015ft\u0131. Taraflar, daha \u00f6nce al\u0131nan bu karar \u00fczerinden devam edilmesini istedi. Bizim teklifimiz Amerikal\u0131larla do\u011frudan, y\u00fcz y\u00fcze g\u00f6r\u00fc\u015fmeleri y\u00f6n\u00fcndeydi.<\/p>\n
HAVA SALDIRISIYLA REJ\u0130M YIKILMAZ<\/p>\n
m \u0130ran\u2019\u0131n b\u00fcy\u00fck bir sald\u0131r\u0131ya u\u011framas\u0131 durumunda verilecek kar\u015f\u0131l\u0131k, b\u00f6lge \u00fclkelerine y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131lar\u0131 da i\u00e7erebilir. ABD \u00fcslerinin sald\u0131r\u0131 ad\u0131 alt\u0131nda vurulmas\u0131, b\u00f6lgesel sava\u015f\u0131n yayg\u0131nla\u015fmas\u0131na yol a\u00e7abilir. Ancak sava\u015f\u0131n yayg\u0131nla\u015fmas\u0131 ciddi sorunlar\u0131 da beraberinde getirir. Biz de yan\u0131 ba\u015f\u0131nday\u0131z; bu i\u015fin nereye varaca\u011f\u0131 belli olmaz. B\u00f6lgede her sava\u015f, beraberinde \u00e7ok b\u00fcy\u00fck dramlar\u0131 ve istikrars\u0131zl\u0131klar\u0131 getiriyor. (Hava sald\u0131r\u0131s\u0131yla \u0130ran\u2019da rejim y\u0131k\u0131l\u0131r m\u0131?) Hay\u0131r, y\u0131k\u0131lmaz. Hava sald\u0131r\u0131yla veya ba\u015fka bir \u015feyle \u0130ran\u2019da rejim de\u011fi\u015fmez. O bo\u015f bir hayal.<\/p>\n
SORUN REJ\u0130M DE\u011e\u0130L POL\u0130T\u0130KALARI<\/p>\n
m Ama burada \u015funu ortaya koymak laz\u0131m: Sorunu do\u011frudan \u0130ran\u2019\u0131n rejimi olarak tan\u0131mlamak \u00e7ok do\u011fru bir yakla\u015f\u0131m olmayabilir. Sorun rejimin kendisi de\u011fil, rejimin ald\u0131\u011f\u0131 kararlar ve uygulad\u0131\u011f\u0131 politikalar. Tabii bunun rejimin kendisinden ne kadar ayr\u0131labilece\u011fi ayr\u0131 bir tart\u0131\u015fma konusu.\u201d<\/p>\n
SUR\u0130YE\u2019DE MESAFE KATED\u0130LD\u0130<\/p>\n
– \u201c(Suriye\u2019deki geli\u015fmeler) Mesafe katedildi. Suriye\u2019nin birli\u011fi ve b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc ad\u0131na bunun kan d\u00f6k\u00fclmeden, diyalog yoluyla olmas\u0131 \u00f6nemli. Ancak h\u00e2l\u00e2 gidilmesi gereken bir yol var. YPG\u2019nin i\u015fgal etti\u011fi topraklardan \u00e7ekilmesi ve K\u00fcrt n\u00fcfusun ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 yerler a\u00e7\u0131s\u0131ndan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, \u00f6nceki haritaya g\u00f6re daha iyi bir noktada olundu\u011fu s\u00f6ylenebilir. Ula\u015f\u0131lan mutabakat gere\u011fi tamamlanmas\u0131 gereken hususlar var. Burada her iki tarafta da belli \u00f6l\u00e7\u00fcde g\u00fcvensizlik bulunuyor. Ancak ad\u0131mlar hayata ge\u00e7tik\u00e7e g\u00fcvenin artaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyoruz. YPG\u2019nin tarihi bir d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm ya\u015famas\u0131 gerekti\u011fini de\u011ferlendiriyoruz. \u015eu anda orada da bu konuda tart\u0131\u015fmalar y\u00fcr\u00fct\u00fcl\u00fcyor.<\/p>\n
T\u00dcRK\u0130YE MAL\u0130K\u0130\u2019YE \u0130T\u0130RAZ ED\u0130YOR MU<\/p>\n
Irak\u2019ta se\u00e7imle gelen bir h\u00fck\u00fcmeti, bir ba\u015fbakan\u0131 herhangi bir \u015fekilde tercih etmeme gibi bir durumumuz yok. Kim gelirse gelsin biz orada \u00e7al\u0131\u015f\u0131r\u0131z. (Peki neden tepki g\u00f6steriliyor Maliki\u2019ye?) Ge\u00e7mi\u015fte biliyorsunuz Say\u0131n Maliki\u2019nin uzunca bir d\u00f6nem Ba\u015fbakanl\u0131\u011f\u0131 var. O d\u00f6nemde ortaya \u00e7\u0131kan problemler var. \u0130nsanlar o problemlere bak\u0131p, \u2018Biz bu problemlerin etkilerini yeni atlatt\u0131k\u2019 diyor. (Trump, tehditvari bir \u015fekilde \u2018Maliki ba\u015fbakan olmas\u0131n\u2019 dedi. Bunun Irak\u2019ta etki \u00fcretebilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor musunuz?) Ben bunun \u00e7ok ciddi \u015fekilde Irak taraf\u0131nda dikkate al\u0131naca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum. (Irak\u2019taki PKK varl\u0131\u011f\u0131) Buralarda \u00e7ok uzak olmayan bir zamanda da bir tak\u0131m de\u011fi\u015fiklikler olabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.<\/p>\n
TRUMP\u2019LA ARASINDA KAR\u015eILIKLI SAYGI VAR<\/p>\n
– \u201c(Cumhurba\u015fkan\u0131 Erdo\u011fan ile ABD Ba\u015fkan\u0131 Trump\u2019\u0131n ili\u015fkisi) Kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 sayg\u0131 var Trump ile Cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131z aras\u0131nda. Say\u0131n Trump bir i\u015fadam\u0131 olarak verdi\u011fi m\u00fccadele var, daha sonra da siyaset\u00e7i olarak verdi\u011fi m\u00fccadele var. Kendi analizime g\u00f6re, Trump kendi i\u00e7in birtak\u0131m kriterler geli\u015ftirmi\u015f. Uzun s\u00fcre m\u00fccadele ile ba\u015far\u0131 ve iktidar ortaya koyan insanlar\u0131n g\u00fc\u00e7l\u00fc oldu\u011funa inanan bir duru\u015fu var.<\/p>\n
(Sanki Erdo\u011fan Trump sayesinde ayakta duruyormu\u015f gibi bir takdim tarz\u0131 var. Buna ne diyorsunuz?) Deh\u015fetle irkiliyorum. Muhalefet partisi, bir \u00fclkenin yedek kul\u00fcbesidir, bir tak\u0131m giderse bu tak\u0131m gelip y\u00f6netecektir yani. Trump nerede bizimle. Suriye\u2019deki geli\u015fmeler, Gazze\u2019deki ate\u015fkes, Ukrayna\u2019da ortaya konulan duru\u015f ve T\u00fcrkiye\u2019nin Trump politikalar\u0131 ile \u00f6rt\u00fc\u015fmesi ve i\u015fbirli\u011fi yapmas\u0131 olabildi\u011fi kadar. Bu devleti ve bu milleti ilgilendiren stratejik konular. \u015eu k\u00f6t\u00fc bir duygu. \u2018Ben muhalefetteyim, iktidardaki adam\u0131n \u00fclkemin aleyhine de olsa ba\u015far\u0131s\u0131z olmas\u0131n\u0131 dilemek durumunday\u0131m.\u2019 Siyasi m\u00fccadele, muhalefette durmak sizi bu noktaya getiriyorsa burada bir sorun var.\u201d<\/p>\n
N\u00dcKLEER ADALETS\u0130ZL\u0130K VAR<\/p>\n
– \u201cUluslararas\u0131 toplumun n\u00fckleer silahlarla ilgili \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir a\u00e7\u0131l\u0131ma gitmesi gerekiyor. \u00c7ifte standart var. N\u00fckleer bir adaletsizlik var. Trump\u2019tan sonra g\u00fcndeme gelen Amerikan g\u00fcvenlik doktrini ve Amerikan\u2019\u0131n geleneksel m\u00fcttefiklerine sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 koruma kalkan\u0131 kalkma ihtimaline y\u00f6nelik birtak\u0131m senaryolardan hareketle belli \u00fclkelerin de h\u0131zla n\u00fckleerle\u015febilece\u011fine ili\u015fkin \u015fu anda senaryolar ortada var. Biz ileride daha fazla say\u0131da \u00fclkeyi n\u00fckleer silahla g\u00f6rebiliriz. Bu \u0130ran veya Ortado\u011fu\u2019dan herhangi bir \u00fclke olmayacak Asya Pasifik\u2019ten ve Avrupa\u2019dan olacak. (\u0130ran\u2019\u0131n) Yok, atom bombas\u0131 yapm\u0131yorlar.<\/p>\n
DRAMAT\u0130K DE\u011e\u0130\u015e\u0130M \u0130STEM\u0130YORUZ<\/p>\n
– ( \u0130ran \u2019\u0131n n\u00fckleer silah elde etmesi T\u00fcrkiye a\u00e7\u0131s\u0131ndan tehdit mi?) B\u00f6lgede dengeyi de\u011fi\u015ftirecek dramatik de\u011fi\u015fimleri biz de\u011fi\u015ftirmek istemiyoruz. Bir g\u00fc\u00e7 dengesi var. Bunun bozulmas\u0131 b\u00f6lgedeki i\u015fbirli\u011fi ruhunu ciddi oranda zedeler. Bunu farkl\u0131 okuyan birtak\u0131m daha farkl\u0131 sorunlar\u0131 olan \u0130ran\u2019la \u00fclkeleri n\u00fckleer silah sahibi yapma \u00e7abas\u0131 i\u00e7erisine sokar. Ayn\u0131 yar\u0131\u015fa bizim de ister istemez kat\u0131lmam\u0131z gerekebilir. Bunun b\u00f6lge i\u00e7in \u00e7ok faydal\u0131 olaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fcyorum.<\/p>\n
(T\u00fcrkiye\u2019nin n\u00fckleer silah sahibi olmas\u0131 gerekir mi?) Bunlar birtak\u0131m stratejik y\u00fcksek konular. B\u00fcy\u00fck resim i\u00e7erisinde d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmesi gereken hususlar.\u201d<\/p>\n
AB \u0130LE \u00d6NCEL\u0130\u011e\u0130M\u0130Z V\u0130ZE VE G\u00dcMR\u00dcK B\u0130RL\u0130\u011e\u0130<\/p>\n
– \u201cAB-T\u00fcrkiye ili\u015fkileri daha k\u00f6t\u00fcye gitmiyor. En az\u0131ndan daha iyi g\u00f6t\u00fcrmenin yollar\u0131 aran\u0131yor. Daha iyi g\u00f6t\u00fcrmenin yollar\u0131 aras\u0131nda bizim i\u00e7in \u015fu anda \u00f6ncelikli olan G\u00fcmr\u00fck Birli\u011fi, vize serbestisi gibi konular\u0131n ilerletilmesi var. Avrupa Birli\u011fi ile 230 milyar dolar civar\u0131nda bir ticaretimiz var. Bu \u00e7ok dengeli bir ticaret. Sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir g\u00fcncelleme (G\u00fcmr\u00fck Birli\u011fi Anla\u015fmas\u0131) olursa bu iki misline \u00e7\u0131kabilir. Bu Avrupa\u2019n\u0131n da lehine, T\u00fcrkiye\u2019nin de lehine. \u00d6zellikle pazar daralmalar\u0131n\u0131n ve s\u0131n\u0131rlamalar\u0131n\u0131n ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 bir iklimde bu her iki taraf\u0131n da lehine. \u015eimdi Avrupa Birli\u011fi\u2019ndeki kahir ekseriyet bunun yap\u0131lmas\u0131ndan yana. Fakat dedi\u011fim gibi bu, oybirli\u011fi ile al\u0131nan bir karar alan\u0131. Ba\u015fta G\u00fcney K\u0131br\u0131s Rum Kesimi olmak \u00fczere bunlar istemiyorlar ve engelliyorlar. Bunun a\u015f\u0131lmas\u0131 konusunda ne t\u00fcrden y\u00f6ntemler Avrupal\u0131lar kendi i\u00e7inde geli\u015ftirirler, onu g\u00f6rece\u011fiz.\u201d<\/p>\n
T\u00fcrkiye g\u00fcndeminden son dakika haberleri, bug\u00fcn ya\u015fanan en son geli\u015fmeler, siyaset g\u00fcndeminden g\u00fcncel haberler ve b\u00fct\u00fcn son dakika haberleri i\u00e7in H\u00fcrriyet'in internet haber sitesi hurriyet.com.tr; Hurriyet.com.tr haber i\u00e7erikleri kaynak g\u00f6sterilmeden al\u0131nt\u0131 yap\u0131lamaz, Kanuna ayk\u0131r\u0131 ve izinsiz olarak kopyalanamaz, ba\u015fka yerde yay\u0131nlanamaz.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan\u0131 Hakan Fidan, ABD ile \u0130ran aras\u0131nda Umman\u2019da y\u00fcr\u00fct\u00fclen dolayl\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fmeleri i\u015faret ederek, \u201c\u015eu a\u015famada ani bir sava\u015f tehdidi g\u00f6r\u00fclmedi\u011fini\u201d…<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":571,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8,1],"tags":[],"class_list":["post-572","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-arsiv","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eskigazeteci.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/572","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eskigazeteci.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eskigazeteci.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eskigazeteci.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eskigazeteci.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=572"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/eskigazeteci.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/572\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eskigazeteci.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/571"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eskigazeteci.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=572"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eskigazeteci.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=572"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eskigazeteci.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=572"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}